دربارهء یک داستان

فوریه 25, 2019 | بخش ادبی, داستان کوتاه, نقد و نگارش

-خالد نویسا

« وقتى آبستن دردى باشى هر چه بزايى حادثه مى‌شود:‌داستانى، تابلويى، شعرى يا سرودى.چونان‌كه تولد هر انسان حادثه‌يى است.»

از داستان “خواب‌هاى سى‌ساله”، نيلاب موج سلام

«خواب‌های سی ساله»،گزينهء داستان‌هاى‌كوتاه نيلاب موج سلام، پنج داستان دارد به نام‌هاى”رهايى ارغوان”،”چيغ”،”خواب‌هاى سى‌ساله”،”پيرهن مرده” و ” دوى‌شب” در ١١٥ صفحه.‌اين گزينه به توسط انتشارات اميرى در كابل چاپ شده است.نيلاب سلام در اين داستان ها فلسفهء زندگى، مهاجرت، حس و رفتارهاى اجتماعى و سياسى و مشکلات زنان را روى ميز كارش گذاشته است و با تشريح آن‌ها مى‌خواهد به كشفى برسد. در اين كتاب با داستان‌هاى عامه پسند رو به رو نيستيم.به همين دليل شايد روال داستان‌ها گاهى كسل‌كننده شود،اما خواننده مى‌داند كه داستان‌ها به سطح هموار و آرام رود عريضى مى‌مانند که زير آن آب تندی جريان دارد.

داستان “خواب‌هاى سى‌ساله”، كه كتاب نيز به اين نام آمده است، به يك خاطره – داستان مى‌ماند و در واقع برداشت‌ها و تفكرات نويسنده بعد از خوانش كتاب ” زن سى‌ساله”ى انوره دو بالزاك، نويسندهء فرانسه‌يى(١٧٩٩-١٨٥٠) را در خود جا داده است.بالزاك،که به‌ویژه پیشوای رئالیزم در داستان شناخته می‌شود، يكى از منتقدان بورژوازى فرانسه است و بيشتر با گزينش دقيق شخصيت‌هاى داستان‌ها و ماجراهايش مى‌خواهد رخ اصلی فرانسهء آن زمان را نشان بدهد.

راوی در داستان «خواب‌هاى سى‌ساله»از كودكى‌هايش ياد مى‌كند و از كشف كتاب” زن سی‌ساله”ى بالزاك در كتابخانهء پدر‌كلانش،اما خواهر بزرگ راوى او را از خواندن اين كتاب،‌كه به پندارش براى يك دختر نوجوان گمراه‌كننده است، باز مى‌دارد.راوى نمى‌داند كه زن سى‌ساله چگونه زنى است. به همين خاطر در ذهنش تصويرسازى ومعادل‌سازى مى‌كند. روزى مى‌رسد كه داستان را مى‌خواند و مى‌داند كه اين كتاب معما و اسرارى ندارد جز قصهء زندگى،عشق و بدبختى‌هاى زنی‌كه ميان چرخ زندگى خرد و خمير مى شود،داستان تلخى‌هاى زندگى زنى كه راوى ” پهلوى‌ديگرش” را هر جا ديده است.از اين جا آن علقه‌‌هاى مخصوصى‌كه مى‌شود آن را نوعى حس دلسوزى زن براى زن دانست در راوى بيدار مى‌شود.نويسنده كه مى‌خواهد قصهء داستان را به سرنوشت تاريخى همه زنان تعميم بدهد با خيال با بالزاك رو به رو شده و از او می‌خواهد كه سرنوشت زن سى‌ساله را تغيير بدهد.( در كتاب زن سى‌ساله ژولى، شخصيت مركزى داستان،‌خلاف ميل و نظر پدرش با افسر بى مبالاتى ازدواج مى‌كند،اما به زودى بحران هاى زندگى‌اش شروع مى‌شود. ژولى به عشق و هوس‌های گناه آلود ديگرى پناه مى‌برد و با مرد انگليسيى رابطه ايجاد مى‌كند،اما اين رابطه او را به بدبختى مى‌كشاند و سرش به سنگ مى خورد. ژولى، که از اشتباهاتش پند نمی‌گیرد، در ميان تقدس، شهوت، قدرت و ناتوانى تكه و پاشان مى‌شود و زندگى‌اش به پايان تلخ و ناخواسته‌يى مى‌انجامد)اما بالزاك با لبخندى می‌فهماند كه اين ناگزيرى اشتباه نويسنده نیست و از راوی می‌خواهد كه خودش بايد تعريف نوى از زن سى‌ساله بدهد:«من يك پهلوى درد زن را كشيدم. تو پهلو هاى ديگرش را بكش.»

در ميان ده‌ها كتاب داستانیی كه بالزاك نوشته است داستان” زن سى‌ساله ” كمتر مورد مهر منتقدان قرار گرفته است. گفته مى‌شود كه بالزاك در اين كتاب نظر بدبينانه‌يى نسبت به زن دارد.‌او در “زن سى‌ساله” مى‌خواهد بگويد كه خوشبختی و بدبختی زن بسیار هم به آزادى و موقعيت‌هاى اجتماعى ربطى ندارد بلکه خود شان عامل برنده‌گی‌ها و بازندگی‌‌های خود استند. به همین خاطر در «زن سی ساله» نشان می‌دهدكه اگر یک زن بخواهد خود را بدبخت بسازد هيچ نيرويى نمى‌تواند جلوش را بگیرد.

اما کار نيلاب‌‌‌سلام برعکس است.او در داستان خودش به سرگذشت و سرنوشت جمعى زنان از چشم يك فرد توجه و در مقام يك نويسندهء پاسخگو از آن ها طرفدارى مى‌كند. او برخلاف بالزاک فکر‌ میکند و دست سنت‌ها، مذکر سالاری و عادت‌های کانکریتی جامعه را در عقبمانی و بدبختی زن داستان‌هایش دخیل می‌داند.

“خواب‌هاى سى ساله” يك داستان كوتاه است، اما توضيحاتی اضافى نيز دارد؛ به گونهء مثال نويسنده به جاى پيشبرد روند داستان حرف‌هاى حكيمانه‌يى دربارهء ارزش كتاب مى زند و به خاطرى‌كه داستانش به نثر شاعرانه و مقاله نزديك نشود در يك جا توضيحاتى در بارهء بسته‌گان و اعضاى خانواده‌اش مى‌دهد كه اضافى به نظر مى‌رسند.هرچند این داستان جاجایی ریخت و پاش‌های ساختاریی دارد و با كمبود فن و ترتيب مواجه است،اما نكته‌هاى ظريفی دارد؛مثل اين جمله:«هستند كسانى كه به گيتى آمدن شان حادثه است، اما رفتن شان نه.»

زیبای زیر خاک خفته*

زیبای زیر خاک خفته*

……..رهنورد زریاب، یک نام نیست، که با رفتنش، از یاد ها برود. او به قول عتیق رحیمی "هم رهنورد بود و...

سخن مدیر مسوول

سخن مدیر مسوول

کلوب فرهنگی هنری فردا در سویدن جشنواره ادبی (اکرم عثمان)،  ویژه داستان کوتاه دوم ماه می سال 2021...

0 Comments

xnxx

افلام سكس

xxnx

xnxx

سكس

xnxx